Ukraina kupuje szwedzkie myśliwce JAS 39E Gripen

01.07.2026

30 czerwca br. Ukraina podpisała ze szwedzkim Saabem kontrakt na dostawę 16 myśliwców JAS 39E/F Gripen. Zamówienie pogłębia ukraińsko-szwedzką współpracę wojskową, a także wzmacnia perspektywy dalszego rozwoju programu Gripen.

Kontrakt opiewa na kwotę ok. 2,5 mld dol. Zakup będzie sfinansowany z pożyczki Unii Europejskiej przy wsparciu Wielkiej Brytanii. Dostawy mają się rozpocząć w 2029 r., a zakończyć w 2030 r. Ponadto w 2027 r. Szwecja przekaże Ukrainie 16 myśliwców starszej wersji JAS 39C/D z własnych zasobów, a szybkiej realizacji dostaw sprzyja trwające od kilku miesięcy szkolenie pilotów i personelu naziemnego. Myśliwce Gripen obu wersji będą stanowiły wzmocnienie ukraińskiego lotnictwa taktycznego. Ich zakup był rozpatrywany przez Ukrainę jeszcze przed rozpoczęciem pełnoskalowej rosyjskiej inwazji – Gripen pojawił się jako jedna z preferowanych platform w dokumencie strategicznym „Wizja Sił Powietrznych 2035” z 2020 r. Niewykluczone, że ukraińskie władze zdecydują się w przyszłości na pozyskanie większej liczby myśliwców – w październiku 2025 r. podpisano list intencyjny, w którym Ukraina wyraziła chęć zakupu od 100 do 150 myśliwców JAS 39 E/F. Jednak takie zamówienie mogłoby stanowić znaczne obciążenie dla firmy Saab, której moce produkcyjne wynoszą obecnie ok. 12 Gripenów rocznie, choć zapowiedziano już zainwestowanie w ich rozbudowę do ponad 20 rocznie.