Rosjanie oskarżeni o zbrodnie w Mali przed Afrykańskim Trybunałem

23.04.2026

Trzy organizacje broniące praw człowieka wniosły m.in. o zbadanie odpowiedzialności za masakrę w malijskim mieście Moura z 2022 r., w której zginęło ok. 500 osób. Dokonali jej członkowie tzw. Grupy Wagnera współpracujący z armią malijską.

Sprawa, zainicjowana przez organizacje Trial International, Panafrykańską Unię Prawników (PALU) i Międzynarodową Federację na rzecz Praw Człowieka (FIDH), jest precedensowa z kilku powodów. Wskazuje na ogólnoafrykańskie mechanizmy sprawiedliwości – tu Afrykański Trybunał Praw Człowieka i Ludów (AfCHPR) z siedzibą w tanzańskiej Aruszy – jako odpowiednie do badania rosyjskich przestępstw w Afryce. Ma to znaczenie zwłaszcza wobec państw, które wycofały się z dysponujących własnymi sądami bloków regionalnych: w przypadku Mali był to zachodnioafrykański ECOWAS. To także pierwsza sprawa przed AfCHPR, która dotyczy działalności prywatnej firmy wojskowej wynajętej przez państwo afrykańskie, co może otworzyć szereg pozwów związanych z odpowiedzialnością za działania innych niepaństwowych aktorów zbrojnych działających w Afryce. Wniosek o wszczęcie postępowania odnosi się nie tylko do zaangażowania przez Mali wagnerowców, którzy popełniali tam zbrodnie, ale też do braku działań w celu ochrony mieszkańców i pociągnięcia winnych naruszeń do odpowiedzialności. Sprawa, o ile będzie procedowana, przyczyni się do wzmocnienia prestiżu AfCHPR – instytucji stosunkowo młodej, która wydała pierwsze orzeczenie w 2009 r. – w egzekwowaniu odpowiedzialności za naruszenia standardów w obszarze praw człowieka na kontynencie.